Antonio Casares é un dos creadores da análise química en España e o
pai da espectroscopía española. É unha figura tamén clave na introdución da
anestesia e un experto en nutrición e en toxicoloxía. É un referente na análise
de augas que desenvolveu durante corenta anos, contribuindo de xeito deicisivo
a que a que os balnearios galegos tivesen un notable pulo ao longo do S.XIX.
Fixo notables achegas no estudo das vides, no campo da mineroloxía, e mesmo é o
iniciador dos estudos meteorolóxicos en Galicia. Establece a Química como
verdadeira disciplina cientifica na universidade compostelá, sendo a dimensión
investigadora e experimental unha das sús fundamentais contribucións.
A súa calidade como mestre foi extraordinaria como acreditan os seus
alumnos, e doutra parte é autor dun dos libros máis senlleiros do S.XIX para o
ensino da Química: o “Manual de Química
General con aplicación a la industria y con especialidad a la agricultura”,
con catro edicións ao longo de 23 anos. Ademais, traduciu textos moi
importantes en Química do primeiro tercio do século XIX como o Tratado de Farmacia, Teórico y Práctico de
E. Soubeiran en 1847, e o Tratado de
Química Legal de Gautier de Claubry en 1852.
Está relacionado cos
mellores tempos do traballo experimental na facultade de Medicina daquela
época, é o primeiro decano na Facultade de Farmacia, e durante o seu mando como
reitor da universidade de Santiago créase a Escola de Veterinaria, aínda que non
logrou consolidarse. É o responsable da xeración da primeira luz eléctrica en
Galicia e das primeiras en España, e ata participa en iniciativas de carácter
forense, formando parte do equipo que estudou os restos atribuidos ao apóstolo
Santiago, despois de moito tempo de estaren semidesaparecidos.
Se houbese que sinalar unha
especial cualidade de Casares, destacaríamos a súa intuición. Ela está detrás
da inmediata importancia que lle deu ás novas sobre o uso do éter e o
cloroformo como anestésico na práctica médica; adiantouse en moitos anos a
outros químicos ao recoñecer a importancia da hipótese de Avogadro, e decatuse
axiña da poderosa ferramenta para a análise química que ía ser a
espectroscopía.
Foi decisiva a súa
contribución para a creación do Gabinete de Historia Natural, xérmolo do actual
Museo de Historia Natural “Luis Iglesias” da Universidade de Santiago, e tamén
para a dotación de gabinetes de Física e Química tanto para a universidade como
para o ensino secundario.
Desenvolveu xa que logo súa
intensa vida científica e académica en Galicia e con gran compromiso pola súa
terra. En efecto, a aplicación práctica da ciencia foi unha das súas obsesións,
dirixindo o seu traballo cara as implicacións á industria, a agricultura e a
medicina. Trátase pois, dunha clara orientación cara ó ben común da súa terra
que reflectirá en moitos dos seus traballos ao longo da súa dilatada actividade
docente e investigadora.
